Foto: Bernadette Gerats
Terugblik 2026
Deze terugblik komt uit de nieuwsbrief van mei 2026.
4 mei: herdenking op het Kastanjeplein
‘Indrukwekkend, mooi zoals elk jaar’ ‘Ontroerend en wat was het ontzettend stil om 20.00 uur’. ‘Sterk en goed klinkend koor’. ‘Die verhalen en die kinderen… zo speciaal’. ‘Het was weer drukker dan vorig jaar, toch?’ ‘Die namen noemen gaat door merg en been, zo veel’ ‘Wat is er veel politie, verwachten ze iets?’ ’Wat blijven er veel mensen napraten’ ‘Dank voor de organisatie, veel dank’ ‘Leuk dat die studenten van DIDO helpen met de opbouw en koffie.’
Dat waren enkele van de opmerkingen die we hoorden van de honderden bezoekers van de 4 mei herdenking 2026 op het Kastanjeplein. De foto’s spreken ook voor zich.
Kamerkoor Vocoza opende het programma, waarna de verhalen werden voorgelezen over de familie Fransman (Boerhaaveplein), over Rebekka en haar broers uit de Derde Oosterparkstraat en over het studentenverzet van o.a. Epko Weert. Acht buurtbewoners fluisterden, noemden, riepen de Namen van Joodse bewoners die werden vermoord. We doen er zo’n vier jaar over om alle namen te noemen. Dan beginnen we opnieuw. Twee lange minuten was het letterlijk doodstil. Vervolgens werden bloemen gelegd door Stadsdeel Oost en vele anderen. Een oudere mevrouw in een rolstoel liet een prachtige krans leggen met het lint ‘Dit nooit weer’.




Scherp kantje
Na uitgebreide gesprekken, onder andere met de vrijwilligers, besloot het buurtcomité Oosterparkbuurt op 4 mei aandacht te schenken aan de actualiteit. Dat hoort bij “Dit nooit weer!” en het stond op de huis aan huis flyer aangekondigd. Zo werd op het podium o.a. gezegd:
Dit waren verhalen van enkele Joodse buren, klasgenoten, marktkooplieden, klanten, kortom mede Amsterdammers. Dit zijn de verhalen over de gevolgen van de Holocaust in onze buurt.
Op 4 mei herdenken wij alle oorlogsslachtoffers, opdat wij niet vergeten. “Dit nooit meer” blijft een actuele opdracht, die ons oproept om antisemitisme, islamofobie of discriminatie op welke grond dan ook tegen te gaan. Een opdracht die ons vraagt om dat te herkennen en te benoemen. In dat kader denkt het 4 mei buurtcomité vandaag ook aan genocides zoals in Gaza.
Na afloop was er een enkeling die bezwaar maakte tegen het noemen van Gaza bij deze herdenking. Er waren veel meer instemmende reacties zoals ‘Ik was blij dat jullie dit noemden’, ‘goed gesproken’, ‘terecht aandacht voor actualiteit en genocide’.
29 april, 2 en 3 mei: rondleidingen
Er was veel belangstelling voor de rondleidingen langs de gedenkposters op 29 april, 2 en 3 mei. Zelfs de stromende regen weerhield niemand. En we hadden ook stralend weer.
Helaas kwamen sommige belangstellenden er pas laat achter dat alle rondleidingen vóór 4 mei plaatsvonden. Enkelen gingen dus zelf op pad aan de hand van een kaart van onze website.
NPO Radio 1 liep mee op 29 april en maakte een reportage voor hun Nacht programma. Die werd uitgezonden in de nacht van 3 op 4 mei en is nu te beluisteren via De Nacht.


Scholen
Ondanks herhaalde pogingen is het dit jaar niet gelukt om op een basisschool of middelbare school in de buurt een les of workshop te kunnen organiseren. Het lijkt erop dat de belangstelling elk jaar minder wordt. Erg jammer. Wij hebben thans te weinig menskracht om intensief te kunnen nagaan waarom dit zo is.
